Facebook   Twitter
 

«Մեզանում շատերը չգիտեն, որ ամորձապարկում պետք է լինի 2 ամորձի». Հայաստանում տղամարդը հաճախ է մենակ մնում իր առողջական խնդիրների հետ

Կանանց առողջության մասին շատ է բարձրաձայնվում, իսկ տղամարդկանց բազմաթիվ խնդիրների մասին հաճախ են լռում:
HayNews.am-ի հետ զրույցում ՀՈւԱ Երիտասարդ բժիշկների գրասենյակի ղեկավար, բժիշկ-ուրոլոգ՝ Գևորգ Գրիգորյանն անդրադառնալով այս խնդրին նկատեց, որ մեր հասարակությունը դեռևս շարունակումէ լուրջ խնդիրների հետ ապրել` համապատասխան տեղեկատվություն չունենալու պատճառով:


Մեր երկրում տղամարդու առողջությունն ի՞նչ մակարդակի վրա է և ի՞նչ խնդիրների մասին չգիտենք:

-Կանանց առողջության պահպանման խնդիրները 21-րդ դարում շատ հաճախ են հայտնվում ուշադրության կենտրոնում և դա շատ ողջունելի է: Սակայն ազգաբնակչությունը միայն տղամարդկանցով չի սահմանապակվում և դեմոգրաֆիկ ցուցանիշները միայն կանանցով չէ պայմանավորված: Համաշխարհային տենդնեցի համաձայն՝ տղամարդիկ ավելի քիչ են օգտվում առողջապահական ծառայություններից, քան կանայք: Այլ կերպ ասած` տղամարդիկ «առաջատար» են հիվանդություններից մահացության բոլոր 10 պատճառներով, ինչպես նաև դժբախտ պատահարներից մահացություններով: Ամուսնացած զույգերի մոտ տղամարդու մահացությունը 6 անգամ ավելի հավանական է, քան կնոջինը: Եթե դիտարկենք ամենապարզ օրինակներից մեկը` սիրտ-անոթային հիվանդություններով հիվանդացությունը տղամարդկանց մոտ 1:2 է, երբ կանանց մոտ 1:3 է, իսկ տղամարդկանց մահացությունը 49%-ով բարձր է համեմատած կանանց հետ: Հայ տղամարդիկ ավելի խոցելի են: Եթե անց կացնենք համեմատական բնութագիր՝ միջին տարիքի եվրոպացի տղամարդը միջինում կարողանում է իրականացնել 22 отжимания 30 վայրկյանում, ունի 34 կգ մկանային զանգված, կարողանում է վազել 2300 մ 12 րոպեում և ապրում է 72,5 տարի: Մեր երկրում, բացի վերը նշված խնդիրներից, իր «սև» գործն անում է նաև տղամարդկանց մտածելակերպը: Հայաստանում իրականացվում են բազմաթիվ ծրագրեր` նվիրված կանանց առողջությանը, սակայն ես դեռևս չեմ հանդիպել «տղամարդկանց առողջության» պահպանմանը նվիրված համատարած ծրագիր, բացի Հայկական Ուռոլոգիական Ասոցիացիայի կողմից կազմակերպված «Տղամարդու Առողջության Օրեր» նախագծից, որը տարեկան տևում է մի քանի օր:

Տղամարդը չպետք է միայնակ մնա իր առողջական խնդիրների հետ և դիմի բժշկի միայն այն ժամանակ, երբ գանգատները դառնում են անտանելի կամ կյանքի հետ անհամատեղելի: Որպես ուռոլոգ` ես տեսնում եմ ավելի լայնածավալ աշխատանքների անհրաժեշտութուն՝ տղամարդու առողջության պահպանման առումով:
- Հասարակության, ինչպես նաև մասնագետների մոտ տեղեկատվության պակասն ի՞նչ խնդիրներ է առաջացնում:
-Ներկայումս, համացանցում ինֆորմացիայի պակաս չկա: Ցանկացած անձ կարող է տասնյակ աղբյուրներից գտնել իրեն իսկ հետաքրքրող հարցերի պատասխանները: Օրինակ իմ` www.grigoryans.am կայք հաճախումների և ինձ հարցեր ուղարկելու հաճախականությունից կարող եմ ասել, որ հետաքրքրվողների թիվն օրեցօր աճում է:

Սակայն կան շատ հարցեր և խնդիրներ, որոնց առկայությունը կամ առկայության վտանգը հասարակության համար մնում է ստվերում և ի հայտ է գալիս արդեն իսկ հիվանդության ծաղկման շրջանում: Որպես օրինակ՝ տղամարդու սեռական թուլությունը (էրեկտիլ դիսֆունկցիա) հանդիսանում է սրտամկանի հիվանդությունների նախադրյալ, և հակառակը՝ սիրտ-անոթային հիվանդություններով տառապող տղամարդիկ հաճախ տառապում են սեռական թուլությամբ, շաքարային դիաբետով տառապող տղամարդիկ հաճախ տառապում են սեռական թուլությամբ: Սրանք ամենատարածված օրինակներն են: Արդյունքում ունենում ենք կյանքի որակի անկման ևս մեկ պատճառ և սթրեսի աճ երկրաչափական պրոգրեսիայով: Կյանքի որակի նվազումը ցանկացած տարիքում բերում է հոգեբանական ամենազանազան խնդիրների և կոմպլեքսների ի հայտ գալուն:
3 Որպես մասնագետ նախատեսո՞ւմ եք ինչ որ ծրագիր իրականացնել, որը կբարձրացնի տեղեկացվածության մակարդակը թեկուզ հենց մասնագետների շրջանակում ` նպաստելով բազում խնդիրների վերացմանը:
-Որպես մասնագետ, տեսնում եմ զանազան ծրագրերի ներդրման և պրակտիկ իրականացման անհրաժեշտությունը, որոնցից ամենակարևորներից են՝
• Ինֆորմացիայի հանրամատչելի մատուցումը բնակչությանը, օգտագործելով ԶԼՄ-ներ ողջ ներուժը՝ թերթեր, հեռուստատեսություն, համացանց
• Պրոֆիլակտիկ զննումների ներդրումը, քանի որ ավելի հեշտ է կանխարգելել հիվանդությունը քան բուժել և ավելի հեշտ է բուժել հիվանդությունը վաղ շրջանում քան բարդացած դեպքերում (հեշտ ասվածը՝ ֆինանսապես մատչելի, հոգեբանորեն ընկալելի և այլն):
• Տղամարդու առողջության դպրոցի ներդնում թե բնակչության և թե առաջին օղակի բուժսպասարկման և նեղ մասնագետների համար, այսինքն՝ զանազան մասնագետների ներգրավմամբ դասախոսությունների և քննարկումների իրականացում:
• Անհրաժեշտ է ներդնել ուռոլոգի պարտադիր խորհրդատվություն սիրտ-անոթային հիվանդություններով և շաքարային դիաբետով հիվանդների համար:
Որպես մասնագետ` ես ժամանակի ընթացքում աշխատում եմ վերը նշված կետերի ներդնումը իրականացնլ իմ իսկ ուժերով, սակայն ավելի նախընտրելի է ծրագրերի համատարած իրականացում:
4 Տղամարդկանց մոտ ո՞ր հիվանդություններն են ամենատարածվածը, վիճակագրություն կներկայացնեք:
-Ամենատարածված հիվանդություններ գոյություն չունեն իմ բնագավառում՝ ամեն տարիքային խմբին բնորոշ են սպեցիֆիկ ուռոլոգիական հիվանդություններ: Կախված տվյալ տարիքային խմբի ապրելակերպից, մասնագիտությունից, վնասակար սովորությունների առկայությունից և այլ խնդիրներից՝ հիվանդությունների տարածվածությունը կարող է տարբեր լինել, սակայն՝ լայն տարածում ունեն շագանակագեղձի բորբոքումը, շագանակագեղձի գերաճը, տղամարդու անպտղությունը (որը որպես առանձին հիվանդություն հանդես է գալիս որոշ դեպքերում, հիմնականում հանդիսանում է չբուժած հիվանդությունների արդյունք) և այլն:
5 Շփվում եք տասնյակ , եթե ոչ ավել հիվանդների հետ, օրինակ կբերե՞ք դեպքեր, երբ տղամարդու մոտ լուրջ խնդիր է առաջացել զուտ ինֆորմացիայի պակասի, տեղեկացված չլինելու պատճառով:
-Կան բազմաթիվ դեպքեր, երբ տղամարդիկ չիմանալով իրենց իսկ հիվանդության նախանշանների կամ նշանների մասին, չեն դիմում բժշկի և իրավիճակը բարդանում է: Օրինակ՝ շատերը չգիտեն, որ ամորձապարկում պետք է լինի 2 ամորձի… բնածին արատ՝ կրիպտօրխիզմը, երբ մի ամորձին ներարգանդային զարգացման ընթացքում չի իջնում ամորձապարկ, վրիպում է թե երեխայի (տղամարդու) աչքից և թե մայրիկի աչքից: Հետագայում այդ հիվանդությունը առաջացնում է թե տղամարդու անպտղություն և թե հանդիսանում է ռիսկի գործոն ամորձու քաղցկեղի զարգացման համար: Այսպիսի օրինակները բազմաթիվ են:
6 Շփվում եք տարբեր երկրների մասնագետների հետ, իրենց մոտ ի՞նչ կերպ է կազմակերպվում հասարակության տեղեկացվածության ապահովումը, որ կարող է օրինակելի լինել մեզ համար:

-Տարբեր երկրներում այս ամենը տարբեր ձև է կազմակերպում: Գոյություն ունեն նյութեր որոնք դասավանդվում են դպրոցներում, նյութեր որոնք դասավանդվում են համալսարաններում: Կան սեմինարներ, որոնք կոչված են զանազան հիվանդությունների ռիսկային գոտում գտնվող տղամատդկանց տեղեկացնել հիվանդության առաջին ախտանիշների մասին և բժշկի դիմելու անհրաժեշտության մասին: Տվյալ սեմինարները անց են կացվում խոշոր հիմնարկությունների տնօրինության հետ համաձայնեցնելով: Անց են կացվում նաև կլոր սեղաններ տարբեր մասնագետների հետ: Այս ամենը նպաստում է, որպիսզի զարգացած տեղեկատվական տեխնոլոգիաների դարում ինֆորմացիայի պակասից ոչ մեկ չտուժի:



 
Նմանատիպ նորություններ
ԱՄՆ-ն չինական ապրանքների մաքսատուրքերի բարձրացումը հետաձգել է մարտի 2
15 Դեկտեմբերի 2018 - 11:42
ԱՄՆ առեւտրի ներկայացուցչությունը 200 մլրդ դոլար արժողության չինական արտադրանքի առեւտրային տուրքերի բարձրացման օրը տեղափոխել է 2019 թվականի մարտի 2, հայտնում է Reuters-ը:
Միհրան Հարությունյանը երկրորդ հաղթանակն է տոնել MMA-ում
15 Դեկտեմբերի 2018 - 11:26
Օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր Միհրան Հարությունյանը երկրորդ հաղթանակն է տոնել MMA-ում:
Կոտայքի մարզում մեքենաներ են բախվել, կան վիրավորներ
15 Դեկտեմբերի 2018 - 11:07
Այսօր՝ դեկտեմբերի 15-ին, խոշոր ավտովթար է տեղի ունեցել Կոտայքի մարզում։ Ժամը 07։30-ի սահմաններում Գառնի-Ջրվեժ ավտոճանապարհի Ձորաղբյուր գյուղի սկզբնամասում բախվել են Audi մակնիշի 35 TO 729 համարանիշի և ВАЗ 2107 մակնիշի 79 NN 099 համարանիշի ավտոմեքենաները։
Տաթեւիկ Ադումյանը ցույց է տվել իր երիտասարդ մայրիկին
15 Դեկտեմբերի 2018 - 11:03
Սերիալային դերասանուհի Տաթեւիկ Ադումյանը շատ հայտնիներից տարբերվում է իր համարձակությամբ։ Նա ոճի յուրահատուկ ընկալում ունի ու մշտապես համարձակ փորձարկումներ է անում:
Ոստիկանության 5 ծառայողի շնորհվեց ոստիկանության լեյտենանտի կոչում
15 Դեկտեմբերի 2018 - 11:00
Դեկտեմբերի 14-ին ոստիկանության պետական պահպանության գլխավոր վարչության, Վայոց ձորի մարզային և Երևան քաղաքի վարչությունների 5 ծառայողներ ՀՀ ոստիկանության պետից ստացան առաջին սպայական ուսադիրները:
Ռուսաստանը պատրաստ կլինի համացանցից անջատվելուն
15 Դեկտեմբերի 2018 - 10:48
Խորհրդարանականների խումբը Պետդումայում օրինագիծ է ներկայացրել, որն ապահովում է Ռունետի աշխատանքը, եթե անգամ այն անջատվի համացանցից, գրում է ՏԱՍՍ-ը:
Չափազանց կրքոտ․ Ու՞մ է նվիրված Սեդակովայի մերկ ուղերձը
15 Դեկտեմբերի 2018 - 10:16
Երգչուհի եւ ոճաբան Աննա Սեդակովան բաց ֆլիրտ է անում ինչ-որ մեկի հետ։ Նա հրապարակում է շատ սեքսուալ նկարներ երկիմաստ նկարագրություններով։
Մեքենան ընկել է Արփա գետը. կան տուժածներ
15 Դեկտեմբերի 2018 - 10:02
Դեկտեմբերի 15-ին՝ ժամը 07:18-ին, «911» ծառայությանը տեղեկություն է հաղորդվել, որ Երևան-Մեղրի ավտոճանապարհի 112-րդ կմ-ին տեղի է ունեցել ՃՏՊ, «ՎԱԶ-2106» մակնիշի ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի հատվածից և ընկել Արփա գետը. անհրաժեշտ է փրկարարների օգնությունը:
Երևանում և 5 մարզերում լույս չի լինի
15 Դեկտեմբերի 2018 - 09:47
«Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» փակ բաժնետիրական ընկերությունը տեղեկացնում է, որ ս/թ դեկտեմբերի 17-ին պլանային և վերանորոգման աշխատանքներ իրականացնելու նպատակով, հետագայում վթարներից խուսափելու համար կհոսանքազրկվեն`
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 14331
 
Լրահոս`